title: “ବୃକ୍ଷରୋପଣ ଓ ପରିବେଶ ସୁରକ୍ଷା” description: “ବିଦ୍ୟାଳୟ ସ୍ତରୀୟ ପ୍ରବନ୍ଧ ପ୍ରତିଯୋଗିତା ପାଇଁ ଏକ ଆଦର୍ଶ ରଚନା।” category: “essay” language: “or” classTier: [“Class 6, 7, 8”, “Class 9, 10”] pubDate: 2026-09-07 tags: [“prakruti”, “odia-essay”, “competition”, “environment”] featured: true
ଉପକ୍ରମ
“ଗଛଟିଏ ଲଗାନ୍ତୁ, ଜୀବନ ବଞ୍ଚାନ୍ତୁ” — ଏହି ବାର୍ତ୍ତା ଆଜିର ସମୟରେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ। ପ୍ରକୃତି ଓ ମାନବ ସମାଜ ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ସମ୍ପର୍କ ଅତୁଟ। ସୃଷ୍ଟିର ଆରମ୍ଭରୁ ଗଛଲତା ହିଁ ଜୀବଜଗତର ପ୍ରାଣବାୟୁ ଓ ଆହାର ଯୋଗାଇ ଆସିଛି। ପରିବେଶର ସନ୍ତୁଳନ ରକ୍ଷା କରିବା ପାଇଁ ବୃକ୍ଷରୋପଣ ଏକାନ୍ତ ଆବଶ୍ୟକ।
ଗଛ ଆମର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ବନ୍ଧୁ। ବୃକ୍ଷ ଆମକୁ ଅମ୍ଳଜାନ (Oxygen) ଦିଏ ଏବଂ ବାୟୁମଣ୍ଡଳରୁ କ୍ଷତିକାରକ ଅଙ୍ଗାରକାମ୍ଳ (Carbon Dioxide) ବାଷ୍ପ ଶୋଷଣ କରି ପରିବେଶକୁ ବିଶୁଦ୍ଧ ରଖେ। ଏହା ବ୍ୟତୀତ:
- ଫଳମୂଳ ଓ ଔଷଧ: ଗଛ ଆମକୁ ଖାଦ୍ୟ, ମିଠା ଫଳ ଏବଂ ନାନାଦି ଜୀବନରକ୍ଷାକାରୀ ଆୟୁର୍ବେଦିକ ଔଷଧ ପ୍ରଦାନ କରେ।
- ଜଳବାୟୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ: ବୃକ୍ଷରାଜି ମେଘକୁ ଆକର୍ଷିତ କରି ନିୟମିତ ବର୍ଷା କରାଇବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରେ ଏବଂ ପୃଥିବୀର ତାପମାତ୍ରାକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣରେ ରଖେ।
- ମୃତ୍ତିକା ସଂରକ୍ଷଣ: ଗଛର ମୂଳ ମାଟିକୁ ଦୃଢ଼ ଭାବରେ ଧରିରଖେ, ଯାହା ଫଳରେ ବନ୍ୟା ଓ ଭୂସ୍ଖଳନ ସମୟରେ ମାଟି ଧୋଇ ହୋଇ ନଷ୍ଟ ହୁଏ ନାହିଁ।
ଜଙ୍ଗଲ କ୍ଷୟ ଓ ଏହାର କୁପରିଣାମ
ଆଧୁନିକତାର ଅନ୍ଧଦୌଡ଼ରେ ମଣିଷ ନିଜ ସ୍ୱାର୍ଥ ପାଇଁ ବ୍ୟାପକ ଭାବେ ଜଙ୍ଗଲ କାଟି ଚାଲିଛି। ଫଳସ୍ୱରୂପ:
- ବିଶ୍ୱ ତାପମାୟନ (Global Warming) ଦିନକୁ ଦିନ ବୃଦ୍ଧି ପାଉଛି।
- ଅସମୟରେ ବନ୍ୟା, ବାତ୍ୟା ଓ ମରୁଡ଼ି ଭଳି ପ୍ରାକୃତିକ ବିପର୍ଯ୍ୟୟ ଦେଖାଦେଉଛି।
- ଅନେକ ବନ୍ୟଜନ୍ତୁ ନିଜର ବାସସ୍ଥାନ ହରାଇ ବିଲୁପ୍ତ ହେବାକୁ ବସିଲେଣି।
ଉପସଂହାର
ବୃକ୍ଷ ବିନା ପୃଥିବୀରେ ଜୀବନର କଳ୍ପନା ଅସମ୍ଭବ। ତେଣୁ କେବଳ ବନ ମହୋତ୍ସବ ଦିନ ନୁହେଁ, ପ୍ରତ୍ୟେକ ବ୍ୟକ୍ତି ନିଜ ଜନ୍ମଦିନ କିମ୍ବା ଶୁଭ ଅବସରରେ ଅତି କମରେ ଗୋଟିଏ ଗଛ ଲଗାଇ ତାର ଯତ୍ନ ନେବା ଉଚିତ। ପିଲାଦିନରୁ ବିଦ୍ୟାଳୟ ସ୍ତରରେ ବୃକ୍ଷରୋପଣକୁ ଏକ ସାମାଜିକ ଦାୟିତ୍ୱ ଭାବେ ଗ୍ରହଣ କଲେ ଆମ ଧରିତ୍ରୀ ସବୁଜ ଓ ସୁନ୍ଦର ହୋଇ ରହିପାରିବ।